راهنمای کنترل سطح و فلوتر الکترونیکی شیوا امواج: فرق مدل‌های LMB-2M، LMJN-W و LMJN-T، ترمینال‌ها، نقشه سیم‌کشی برای چاه و منبع، تنظیم حساسیت و تأخیر، جدول عملکرد رله، سنسور فلوتر و نکات نصب.
کنترل سطح شیوا امواج که با نام فلوتر الکترونیکی شیوا امواج (به انگلیسی Liquid Level Monitoring Relay) شناخته میشود، رله‌ای است که با چند سنسور فلزی داخل آب، سطح مایع را می‌سنجد و پمپ را روشن و خاموش میکند. دو کار اصلی دارد: حفاظت پمپ چاه در برابر خشک کار کردن و کنترل سطح آب منبع برای پر کردن خودکار و جلوگیری از سرریز. این راهنما فرق مدل‌ها، ترمینال‌ها، نقشه سیم‌کشی فلوتر شیوا امواج، تنظیم حساسیت و تأخیر و جدول عملکرد رله را توضیح می‌دهد.
فلوتر الکترونیکی شیوا امواج چطور کار میکند؟
سه سنسور در مایع آویزان میشود: C (مشترک) در پایینترین نقطه، L در سطح پایین و H در سطح بالا. آب رسانای برق است؛ وقتی آب به یک سنسور برسد، جریان بسیار کمی بین آن سنسور و C برقرار میشود و دستگاه می‌فهمد آب تا آنجا بالا آمده. رله خروجی، پمپ (یا کنتاکتور پمپ) را بر اساس همین دو سطح فرمان می‌دهد.
این دستگاه فقط با مایع رسانا کار میکند (آب، فاضلاب، بیشتر محلول‌ها). برای بنزین که رسانا نیست، یا روغن، مناسب نیست.
مدل‌های کنترل سطح شیوا امواج
| مدل | کار | ابعاد و وزن | ترمینال |
|---|---|---|---|
| LMB-2M (کد 16B1) | هر دو کار با یک دستگاه؛ با سیم SELECT انتخاب میشود | ۷۲ × ۸۶ × ۶۰ میلیمتر، ۱۷۵ گرم | پیچی فلزی |
| LMJN-W (سری N، کد 16JN2) | مخصوص چاه: حفاظت پمپ در برابر خشک کار کردن | ۳۶ × ۹۰ × ۶۵ میلیمتر، ۱۲۰ گرم | فونیکس |
| LMJN-T (سری N، کد 16JN2) | مخصوص منبع: کنترل سطح و جلوگیری از سرریز | ۳۶ × ۹۰ × ۶۵ میلیمتر، ۱۲۰ گرم | فونیکس |
سازنده می‌گوید کارکرد LMB-2M و سری N یکی است و فرقشان در ابعاد، نوع ترمینال و شیشه پلمپ است. LMB-2M هر دو حالت را دارد و با سیم SELECT انتخاب میشود؛ در سری N برای چاه و منبع دو مدل جدا هست.
ترمینال‌ها و چراغ‌ها
| ترمینال | کار |
|---|---|
| N و PH | برق ۲۲۰ ولت دستگاه (نول و فاز) |
| C | سنسور مشترک؛ پایینترین نقطه (کف منبع یا چاه) |
| L | سنسور سطح پایین |
| H | سنسور سطح بالا |
| ۱۵ و ۱۸ | کنتاکت رله خروجی؛ «رله وصل» یعنی ۱۵ به ۱۸ وصل است |
| SELECT (فقط LMB-2M) | وصل به PH: حالت چاه (Mode 1)؛ آزاد: حالت منبع (Mode 2) |
| چراغ | معنی |
|---|---|
| AC | برق دستگاه وصل است |
| REL | رله وصل است |
| H | آب به سنسور بالا رسیده |
| L | آب به سنسور پایین رسیده |
حالت چاه و حالت منبع
- حالت چاه (LMJN-W، یا LMB-2M با SELECT وصل به PH): وقتی آب به H برسد، رله وصل میشود (۱۵ به ۱۸) و پمپ کار میکند. اگر آب پایین‌تر از L برود، رله قطع و پمپ خاموش میشود. پمپ تا آب دوباره به H نرسد روشن نمی‌شود؛ یعنی فرصت پر شدن چاه را می‌دهد.
- حالت منبع (LMJN-T، یا LMB-2M با SELECT آزاد): وقتی آب به H برسد، رله قطع و پمپ خاموش میشود تا منبع سرریز نکند. اگر آب پایین‌تر از L برود، رله وصل و پمپ روشن میشود.
تغییر وضعیت رله همیشه بعد از زمان DELAY انجام میشود تا موج آب پمپ را پشت‌سرهم روشن و خاموش نکند.
جدول عملکرد رله
| منبع یا چاه | تماس آب با L | تماس آب با H | رله در حالت چاه | رله در حالت منبع |
|---|---|---|---|---|
| در حال پر شدن | ندارد | ندارد | قطع | وصل |
| در حال پر شدن | دارد | ندارد | قطع | وصل |
| در حال پر شدن | دارد | دارد | وصل | قطع |
| در حال خالی شدن | دارد | ندارد | وصل | قطع |
| در حال خالی شدن | ندارد | ندارد | قطع | وصل |
هشدار مهم: اگر سیم سنسور مشترک C قطع شود، دستگاه درست کار نمی‌کند: در حالت منبع رله همیشه قطع است و در حالت چاه رله همیشه وصل است؛ یعنی پمپ چاه دیگر در برابر خشک کار کردن محافظت نمی‌شود. اتصال C را منظم بازدید کنید.
نقشه سیم‌کشی فلوتر شیوا امواج
کاتالوگ سازنده پنج نقشه آماده دارد:
| نقشه | دستگاه | توضیح |
|---|---|---|
| ۱. حفاظت پمپ چاه در برابر خشک کار کردن | مدل چاه (LMJN-W یا LMB-2M در حالت ۱) | سه سنسور C، L و H داخل چاه؛ پمپ با بالا آمدن آب تا H روشن و با پایین رفتن آب زیر L خاموش میشود. |
| ۲. کنترل سطح آب منبع | مدل منبع (LMJN-T یا LMB-2M در حالت ۲) | سه سنسور داخل منبع؛ پمپ با پایین رفتن آب زیر L روشن و با رسیدن آب به H خاموش میشود. |
| ۳. هر دو با هم | دو دستگاه: یکی مدل چاه، یکی مدل منبع | پمپ فقط وقتی کار میکند که هم چاه آب دارد و هم منبع جا دارد. |
| ۴. حفاظت خشک کار کردن با آژیر | دو دستگاه مدل چاه، چهار سنسور | سنسور چهارم پایین‌تر از L؛ اگر سنسور L جابه‌جا یا جدا شود، آژیر به صدا درمی‌آید. |
| ۵. حفاظت سرریز منبع با آژیر | دو دستگاه، چهار سنسور | سنسور چهارم بالاتر از H؛ اگر سنسور H از کار بیفتد و آب بالاتر برود، آژیر به صدا درمی‌آید. |
در هر پنج نقشه، پمپ با کنتاکتور فرمان می‌گیرد و کنتاکت رله (۱۵ و ۱۸) در مسیر بوبین کنتاکتور قرار دارد. در نقشه‌های آژیردار، کلیدهای RESET معمولاً کلید ON/OFF هستند تا بعد از اعلام خطا بشود آژیر را تا رفع عیب خاموش کرد.
نصب کنترل سطح شیوا امواج
- دستگاه را روی ریل داخل تابلو نصب کنید. برای نصب روی در تابلو، قاب پانل مخصوص لازم است؛ ریل و قاب همراه دستگاه نیست.
- سنسور C را در پایینترین نقطه (کف منبع یا چاه) بگذارید و به ترمینال C ببندید.
- سنسور L را در پایینترین سطح و سنسور H را در بالاترین سطح مورد نظر آویزان کنید و به ترمینال‌های L و H ببندید.
- با سیم ۱٫۵ میلیمتر مربع، فاصله سنسورها تا دستگاه را تا حدود ۱۰ تا ۱۵ متر میشود بلند کرد؛ برای فاصله بیشتر، سیم با مقطع بزرگتر لازم است.
- خروجی رله ۵ آمپر است. جریان پلاک پمپ را با این عدد مقایسه کنید؛ برای پمپ پرجریان‌تر، رله فقط بوبین کنتاکتور را فرمان بدهد.
- SENSITIVITY را با مقاومت مایع تنظیم کنید (۲ تا ۲۰ کیلواهم) و DELAY را بین ۱ تا ۱۰ ثانیه بگذارید.
سنسورهای دو دستگاه در یک منبع از هم ایزوله‌اند و روی هم اثر نمی‌گذارند؛ پس میشود در یک منبع دو فلوتر الکترونیکی گذاشت (مثلاً یکی برای پر کردن و یکی برای آژیر).
سنسور فلوتر شیوا امواج
- سنسور جدا فروخته میشود و بسته‌ها سهعددی است (مدل sen-2).
- جنس آن برنج با آبکاری مخصوص است، با پوشش پلیمری که سطح رسانای بیرونی ندارد، پس با بدنه منبع یا سنسور دیگر اتصالی نمی‌کند.
- حدود ۱۰۰ گرم وزن و سه سوراخ با فاصله ۱۲۰ درجه دارد تا در تلاطم آب ثابت بماند و وزنه اضافه لازم نباشد.
- سازنده کارکرد آن را تا عمق ۱۰۰ متر اعلام کرده است.
مشخصات فنی
| مشخصه | مقدار |
|---|---|
| برق ورودی | ۱۸۰ تا ۲۵۰ ولت متناوب، ۵۰ تا ۶۰ هرتز |
| ورودی‌ها | C سنسور مشترک، L سطح پایین، H سطح بالا |
| خروجی | یک رله ۵ آمپر |
| تأخیر وصل و قطع رله (DELAY) | ۱ تا ۱۰ ثانیه |
| حساسیت (SENSITIVITY) | ۲ تا ۲۰ کیلواهم |
| مصرف دستگاه | حدود ۰٫۲ ولت‌آمپر |
| محیط کار | ۲۰- تا ۶۵+ درجه، رطوبت تا ۷۰ درصد |
| نصب و حفاظت | روی ریل، IP30 |
قیمت کنترل سطح شیوا امواج و سنسور آن را فهرست قیمت روز سازنده و فروشندگانش اعلام می‌کنند.
فلوتر الکترونیکی یا ست کنترل؟
این دو جای هم را نمی‌گیرند:
- فلوتر الکترونیکی با سطح آب کار میکند: پر کردن منبع، یا خاموش کردن پمپ چاه وقتی آب چاه پایین رفته.
- ست کنترل پمپ را با فشار کنترل میکند، برای آب‌رسانی ساختمان، و بی‌آبی را بدون سنسور داخل آب، از روی جریان و فشار پمپ تشخیص می‌دهد.
در خیلی از ساختمان‌ها هر دو کنار هم کار می‌کنند: فلوتر منبع را پر نگه می‌دارد و ست کنترل فشار ساختمان را. فرق این دو را در فلوتر یا محافظ بی‌آبی و ست کنترل HYDROSET را در خرید ست کنترل ببینید. برای اندازه‌گیری خود عمق آب چاه هم سنسور سطح آب چاه HYDROLEVEL هست. کنترل هوشمند پمپ آب همین برند در ست کنترل شیوا امواج آمده است.
سؤال‌های رایج
کنترل سطح شیوا امواج چیست؟
رله کنترل سطح مایعات رسانا، معروف به فلوتر الکترونیکی، که با سه سنسور C، L و H سطح آب را می‌سنجد و پمپ را برای پر کردن منبع یا حفاظت پمپ چاه روشن و خاموش میکند.
فرق LMB-2M با LMJN-W و LMJN-T چیست؟
LMB-2M هر دو حالت چاه و منبع را دارد و با سیم SELECT انتخاب میشود. در سری N، مدل LMJN-W مخصوص چاه و LMJN-T مخصوص منبع است. کارکردشان یکی است و فرق در ابعاد و نوع ترمینال است.
حالت چاه و منبع در LMB-2M چطور انتخاب میشود؟
اگر ترمینال SELECT به فاز (PH) وصل باشد، دستگاه در حالت چاه (حفاظت خشک کار کردن) است؛ اگر آزاد باشد، در حالت منبع (کنترل سطح و جلوگیری از سرریز).
سنسور C، L و H کجا نصب میشوند؟
C در پایینترین نقطه منبع یا چاه، L در سطح پایین و H در سطح بالای مورد نظر.
آیا سنسور همراه فلوتر الکترونیکی شیوا امواج است؟
نه؛ سنسور جدا و در بسته سهعددی فروخته میشود.
سیم سنسور تا چند متر میتواند باشد؟
با سیم ۱٫۵ میلیمتر مربع حدود ۱۰ تا ۱۵ متر؛ با مقطع بزرگتر بیشتر.
اگر سیم سنسور C قطع شود چه میشود؟
در حالت منبع رله همیشه قطع و در حالت چاه رله همیشه وصل میماند؛ یعنی حفاظت خشک کار کردن پمپ چاه از بین میرود.
فلوتر الکترونیکی برای بنزین یا روغن کار میکند؟
نه؛ این دستگاه فقط با مایع رسانا کار میکند.
